Wolna wola i istnienie zła
Luty 2010 | Moralność, Teologia
Zło jest to pewien problem do rozpatrzenia dla teologów, a co dopiero dla ludzi nie uczonych pod względem religii. Związane jest ono ściśle z cierpieniem dokonywanym na drugim człowieku. Ma to również związek z istnieniem wszechmiłosiernego oraz wszechmocnego Boga, który pokazuje nam swoje dobro. Zło był częstym problemem wielu filozofów. Rozróżniamy szkolę hinduską oraz akwinacką, która zajmowała się tym problemem. Szkoła hinduska zakładała, że i zło i dobro są potrzebne światu do osiągnięcia pewnej równowagi, harmonii, natomiast ta druga uważała, że zło to kara za grzech i ich konsekwencja.
Istnienie zła jest wyjaśniane przez wszystkie religie w inny sposób. Niektóre mniejsze wierzenia uważają, że zło istnieje, ponieważ Bóg nie jest idealny. W chrześcijaństwie oraz judaizmie wierzy się, że to Szatan jest odpowiedzialny za zło, ponieważ zbuntował się przeciwko władzy Bożej. Hindusi uważają, że zło jest niezbędnym elementem tego świata, natomiast buddyści uważają, że zło jest wynikiem niechęci człowieka do pójścia w stronę doskonałości.
Wolna wola jest zjawiskiem, które rozpatruje się w dziedzinie filozofii oraz teologii. Można powiedzieć, że jest to cecha, którą posiada każdy człowiek i polega na tym, że jest to stan zarówno świadomości, jak i umysłu, dzięki któremu jesteśmy w stanie decydować o wszelkich czynach w naszym życiu i możemy przy tym być zdeterminowani przez siły wyższe oraz los. Jest to pytanie, na które odpowiedzi stawiano od wieków. Jest ona częścią filozofii zajmującej się moralnością. A mianowicie, zastanawiali się nad tym, czy istnieje coś takiego, jak wolna wola. I czy nasze wybory zależą od nas, czy raczej od warunków zewnętrznych. Na temat woli istnieje wiele przeróżnych koncepcji. Determinizm, jest to fakt, który zakłada, że nasze życie jest absolutnie zależne od zewnętrznych czynników. Natomiast odwrotność tego to woluntaryzm. Jednak najbardziej odpowiada nam fakt nie całkowitej wolności, ale dorzucenia do tego pewnych faktów z determinizmu, ponieważ są na świecie jeszcze inni ludzie, którzy nas w jakiś sposób hamują.
Przeciwieństwem moralności jest niemoralność. Rozpowszechniona tendencja że życie jest tylko przyjemne, nie trzeba skupiać się na innych aspektach życia tylko na przyjemnościach i dogadzaniu sobie. Uleganie takiemu rozumowaniu wypacza nasz zdrowy system postrzegania świata i naszą hierarchie wartości. Człowiek niemoralny nie jest tylko społecznie upośledzony ale silnie oddziałuje swoją postawą na innych, pozostawiając trwały ślad w psychice. Obserwowanie tego złożonego problemu nie tylko przez organy prawa, ale też przez zwykłych ludzi w społeczeństwie jest dzisiaj tematem podstawowym. Często się mówi i nagłaśnia sprawy upadku moralnego i dotyczy to zarówno dzieci jak i dorosłych. Nasz stosunek do niemoralnej i niegodzącej postawy będzie i jest ściśle powiązany z wartościami jakie sami przejawiamy i szczerzmy w życiu. Jeżeli dla nas zażywanie np. narkotyków czy nadużywanie alkoholu, jawna pornografia będzie sprzeczne z zasadami i jawnie będziemy to propagować pokażemy jak bardzo chcieli byśmy zmiany na lepsze. Możliwe ze jednostki to będą odbierać jako apel lub niezgadzanie się na wszystko co nam proponuje dzisiejszy świat mimo to musimy czynnie brać udział w przemianach moralnych ale zawsze na lepsze. Tak żeby ulepszyć a nie pogarszać sytuacji, która i tak jest dla niektórych beznadziejna.
Jest coś ważniejszego niż nasze pieniądze! To mądrość. Pewne przysłowie mówi że mądrość służy ochronie tak jak ochronie służą pieniądze . Ona zachowuje nas przy życiu i dodaje poczucie bezpieczeństwa. Mądrość to między innymi umiejętność dokonania trzeźwej oceny sytuacji nawet w niesprzyjających okolicznościach czy sytuacjach np. w razie utraty pracy, zdrowy rozsądek może nam podpowiedzieć że wartości w życiu nie da się przeliczyć na złotówki będzie też nam niejako przypominać co jest dla nas najważniejsze i co powinniśmy stawiać na pierwszym miejscu w życiu. Mądrość to nie tylko wiedza to umiejętność jej wykorzystania w praktyce . Chociaż ludzie uczą się i zdobywają coraz to większe pojęcie i prestiż w różnych dziedzinach życia to niekiedy decyzje jakie podejmują odzwierciedlają ich system wartości i efekt korzystania z wiedzy. Co zatem decyduje o mądrości człowieka ? Jeżeli wiedza wpływa do twego umysłu, postanów ze będziesz też angażował serce , a dążąc do celu będziesz zastanawiał się nad pobudkami z jakimi nabywasz informacje .Bądź też świadomy potrzeb jakie narastają ,potrzeb które w szczególności dotyczą ciebie samego ale też tych których będziesz spotykał na swojej drodze. Niewątpliwe odniesiesz dużo korzyści i zadowolenia jeżeli będziesz cenił sobie wartość zdrowej mądrości w życiu.
W życiu każdego człowieka istnieją prawa którymi powinien się kierować. Nie są one wprowadzane ustawowo ale mają odniesienie do naszego wnętrza naszego serca i całego jestestwa. Niekiedy pogwałcenie tych praw sprawia że czujemy się zdruzgotania zarówno emocjonalnie jak i pod względem fizycznym. Mimo to prawa moralne bo o nich tu mowa odgrywają role ochronną. Ukazują człowieka wolego ale umiejącego korzystać w sposób właściwy z wolności. Gdy by nie te prawa człowiek w wielu sytuacjach pozostawał by na rozdrożach w życiu i nie wiedział by jak sobie poradzić. Korzystając z pomocy innych osób nigdy nie masz pewności czy rady udzielane przez kogoś są trafnie i czy odzwierciedlają zaspokojenie twoich potrzeb. Natomiast prawa moralne to prawa nabyte od autorytetu, ponad czasowe ustawy kierujące człowiekiem. W dzisiejszym świecie pozbawionym ludzkich odruchów owe prawa są obowiązkiem. Nie wykluczają uprzejmości,życzliwości i współczucia. Nie mogą być tylko echem, lecz silnym głosem słyszalnym na co dzień. Każdy z nas dokonując wyborów w swoim życiu odpowiada moralnie przed sobą i przed każdym innym człowiekiem. Nie ograniczaj się tylko do słów, haseł, pustych sloganów. Czyny mają moralną siłę przebicia. Prawa w każdej chwili można zmieniać, modyfikować i ulepszać natomiast zasady są niezmienne, leżą u podstaw, są fundamentem każdej myśli, zachowania czy idei.
Lekcje religii w najmłodszych klasach szkoły podstawowej opierają się na wpojeniu dzieciom przekonania o istnieniu nieba i piekła. Rzecz sprowadza się do tego, by uzmysłowić dzieciom jakie zachowania są aprobowane, a jakich przejawiać nie należy. Uczy się więc dzieci jakie czyny sprawiają, że trafią do nieba, gdzie będą szczęśliwe i gdzie niczego nie będzie im brakowało. Cóż rozumieją z tego dzieci? Niewiele. Wiedzą tylko, że Bóg to ktoś bardzo surowy, który srogo karze za najdrobniejsze odstępstwo od wyznaczonego kanonu postępowania. Przypomina trochę surowego rodzica, który – choć kocha swoje dziecko – za nieposłuszeństwo gotów jest spełnić groźbę o solidnym laniu. Czy naprawdę chcemy, aby nasze dzieci wzrastały w wierze powodowane strachem? Czy niebo ma jawić się jako dobre tylko dlatego, że nie jest piekłem? Wydaje się, że ktoś, gdzieś na początku nauczania religii w szkołach źle pojął koncepcję tego „przedmiotu” szkolnego. Dzieci coraz rzadziej utożsamiają dobre uczynki z niebem jako miejscem, gdzie za wszelką cenę chciałyby trafić.